Natuurzwerm: verschil tussen versies

Uit Imkerpedia
Ga naar: navigatie, zoeken
Regel 4: Regel 4:
 
* Een natuurzwerm is een zwerm op initiatief van de bijen. Een kunstzwerm is een zwerm op initiatief van de imker.
 
* Een natuurzwerm is een zwerm op initiatief van de bijen. Een kunstzwerm is een zwerm op initiatief van de imker.
  
* een natuurzwerm bepaalt zelf de nieuwe woonplaats, en is voor de imker verloren (tenzij deze de zwerm zelf weer [[Het scheppen van een zwerm|schept]])
+
* Een natuurzwerm bepaalt zelf de nieuwe woonplaats, en is vaak voor de imker verloren (tenzij deze de zwerm zelf weer [[Het scheppen van een zwerm|schept]]), een kunstzwerm krijgt zijn nieuwe woonplaats van de imker.
  
* '''een natuurzwerm neemt zelf voedsel mee''' om een dag of drie te kunnen overbruggen of om op de nieuwe locatie direct met nieuwe raatbouw te kunnen starten. Bij de kunstzwerm zorgt de imker ervoor dat er ook voer mee komt (bijvoorbeld een raam voer).  
+
* Een natuurzwerm neemt zelf voedsel mee om een dag of drie te kunnen overbruggen en/of om op de nieuwe locatie direct met nieuwe raatbouw te kunnen starten. Bij de kunstzwerm zorgt de imker er zo nodig voor dat er voer mee komt.  
  
 +
* In een natuurzwerm is er sprake van een zodanige mix van bijen dat op de nieuwe locatie alle benodigde taken (van zowel de [[binnendienst]] als de [[buitendienst]]) goed kunnen worden uitgevoerd. Bij een kunstzwerm is er bij aanvang meestal een mismatch die zich pas na verloop van tijd weer herstelt.
  
Bij een natuurzwerm is er sprake van een koningin met een flink aantal bijen van een goede mix zodat op de nieuwe locatie zowel de [[binnendienst]] als de [[buitendienst]] direct goed kan worden uitgevoerd.
 
  
 +
Meestal gaan honingbijen zwermen in het kader van de natuurlijke [[volksvermeerdering]], maar er zijn ook andere [[oorzaken van het zwermen]]. Aan de [[zwermtekenen]] kun je van te voren zien dat het bijenvolk wil gaan zwermen. Het natuurzwermen verloopt vervolgens als volgt:
 +
# Eerst verlaat de oude koningin met een gedeelte van het volk de oorspronkelijke woonplaats op zoek naar een nieuwe woonplaats. Dit noemen we de [[voorzwerm]].
 +
# Daarna verlaten de jonge koninginnen een voor een het volk, telkens met weer een gedeelte van het volk. Dit noemen we de [[nazwerm|nazwermen]]. Het nazwermen houdt aan totdat de achterblijvende bijen het welletjes vinden (voor overlevering te gering in getale worden) en, uiteraard op één na, alle resterende jonge koninginnen doodmaken.
  
Meestal gaan honingbijen zwermen in het kader van de natuurlijke [[volksvermeerdering]], maar er zijn ook andere [[oorzaken van het zwermen]]. Aan de [[zwermtekenen]] kun je van te voren zien dat het bijenvolk wil gaan zwermen.
+
Meestal zal een natuurzwerm zich eerst (enkele malen) op een tussentijdse locatie in een [[zwermtros]] verzamelen voordat het (uiteindelijk) zijn intrek neemt in de nieuwe woning. De met de natuurzwerm meegekomen [[speurbijen]] spelen daarbij een grote rol in de [[nestselectie]].  
  
  
Het natuurzwermen verloopt als volgt:
+
Het zwermen is een zeer risicovolle onderneming. Uit waarnemingen bij bijenvolken die zich gevestigd hadden in de bossen van Ithaca, USA bleek dat slecht 24% van de volken die zich nieuw gevestigd hadden, de eerste winter overleefden, terwijl 78% van de reeds in voorgaande jaren gevestigde volken het voorjaar haalden<ref>T.D.Seeley. Life history strategy of the honey bee, Apis mellifera. Oecologia (32, 1978), blz. 108-118.</ref>.
  
Eerst verlaat de oude koningin met een gedeelte van het volk de oorspronkelijke woonplaats op zoek naar een nieuwe woonplaats. Dit noemen we de [[voorzwerm]].
 
  
Daarna verlaten de jonge koninginnen een voor een het volk, telkens met weer een gedeelte van het volk. Dit noemen we de [[nazwerm|nazwermen]]. Het nazwermen houdt aan totdat de achterblijvende bijen het welletjes vinden (voor overlevering te gering in getale worden) en, uiteraard op één na, alle resterende jonge koninginnen doodmaken.
+
In het geval van een nazwerm volgt na het vinden van een nieuwe woning nog een extra spannende periode. Een nazwerm heeft immers een jonge koningin die eerst nog moet paren voordat zij [[eitje]]s kan leggen. De jonge koningin zal zich daartoe eerst op de nieuwe locatie [[oriënteren]] om daarna, zodra ze bronstig is, op [[bruidsvlucht]] te gaan. Hierbij kan nog van alles mis gaan:
 
+
* soms gaan ongewenst een flink aantal "nerveuze" bijen mee, dat noemen we dan een [[bruidszwerm]],
De met de zwerm meegekomen [[speurbijen]] spelen een grote rol in het vinden van een nieuwe geschikte locatie voor het volk. Meestal zal de zwerm zich eerst (enkele malen) in een [[zwermtros]] verzamelen voordat de zwerm zijn intrek neemt in de uiteindelijke nieuwe woning die door het overgrote deel van de speurbijen akkoord (of de beste) is bevonden.
+
* soms valt de jonge koningin ten prooi aan predatie,
 
+
* er zijn onvoldoende paringsrijpe [[darren]] (maar dat zal meestal alleen voorkomen bij nazwermen buiten het normale zwermseizoen),
Als een volk met een jonge koningin een nieuwe woonplaats heeft gevonden, dan moet daarna de koningin nog op [[bruidsvlucht]] om te worden bevrucht. Soms gaan dan ook een flink aantal bijen mee (wat op zich niet de bedoeling is), dat noemen we dan een [[bruidszwerm]].
+
* etc.
  
  
Regel 31: Regel 33:
 
==Filmpje van een vertrekkende zwerm==
 
==Filmpje van een vertrekkende zwerm==
 
<VideoFlv>/movies/zwerm.flv</VideoFlv>
 
<VideoFlv>/movies/zwerm.flv</VideoFlv>
 +
 +
 +
==Voetnoten==
 +
<references />

Versie van 8 jan 2012 om 21:20

Een zwermtros aan een tak

Natuurzwermen moeten onderscheiden worden van kunstzwermen:

  • Een natuurzwerm is een zwerm op initiatief van de bijen. Een kunstzwerm is een zwerm op initiatief van de imker.
  • Een natuurzwerm bepaalt zelf de nieuwe woonplaats, en is vaak voor de imker verloren (tenzij deze de zwerm zelf weer schept), een kunstzwerm krijgt zijn nieuwe woonplaats van de imker.
  • Een natuurzwerm neemt zelf voedsel mee om een dag of drie te kunnen overbruggen en/of om op de nieuwe locatie direct met nieuwe raatbouw te kunnen starten. Bij de kunstzwerm zorgt de imker er zo nodig voor dat er voer mee komt.
  • In een natuurzwerm is er sprake van een zodanige mix van bijen dat op de nieuwe locatie alle benodigde taken (van zowel de binnendienst als de buitendienst) goed kunnen worden uitgevoerd. Bij een kunstzwerm is er bij aanvang meestal een mismatch die zich pas na verloop van tijd weer herstelt.


Meestal gaan honingbijen zwermen in het kader van de natuurlijke volksvermeerdering, maar er zijn ook andere oorzaken van het zwermen. Aan de zwermtekenen kun je van te voren zien dat het bijenvolk wil gaan zwermen. Het natuurzwermen verloopt vervolgens als volgt:

  1. Eerst verlaat de oude koningin met een gedeelte van het volk de oorspronkelijke woonplaats op zoek naar een nieuwe woonplaats. Dit noemen we de voorzwerm.
  2. Daarna verlaten de jonge koninginnen een voor een het volk, telkens met weer een gedeelte van het volk. Dit noemen we de nazwermen. Het nazwermen houdt aan totdat de achterblijvende bijen het welletjes vinden (voor overlevering te gering in getale worden) en, uiteraard op één na, alle resterende jonge koninginnen doodmaken.

Meestal zal een natuurzwerm zich eerst (enkele malen) op een tussentijdse locatie in een zwermtros verzamelen voordat het (uiteindelijk) zijn intrek neemt in de nieuwe woning. De met de natuurzwerm meegekomen speurbijen spelen daarbij een grote rol in de nestselectie.


Het zwermen is een zeer risicovolle onderneming. Uit waarnemingen bij bijenvolken die zich gevestigd hadden in de bossen van Ithaca, USA bleek dat slecht 24% van de volken die zich nieuw gevestigd hadden, de eerste winter overleefden, terwijl 78% van de reeds in voorgaande jaren gevestigde volken het voorjaar haalden[1].


In het geval van een nazwerm volgt na het vinden van een nieuwe woning nog een extra spannende periode. Een nazwerm heeft immers een jonge koningin die eerst nog moet paren voordat zij eitjes kan leggen. De jonge koningin zal zich daartoe eerst op de nieuwe locatie oriënteren om daarna, zodra ze bronstig is, op bruidsvlucht te gaan. Hierbij kan nog van alles mis gaan:

  • soms gaan ongewenst een flink aantal "nerveuze" bijen mee, dat noemen we dan een bruidszwerm,
  • soms valt de jonge koningin ten prooi aan predatie,
  • er zijn onvoldoende paringsrijpe darren (maar dat zal meestal alleen voorkomen bij nazwermen buiten het normale zwermseizoen),
  • etc.


De meeste bijenhouders proberen (het vertrek van) natuurzwermen te voorkomen.


Filmpje van een vertrekkende zwerm

<VideoFlv>/movies/zwerm.flv</VideoFlv>


Voetnoten

  1. T.D.Seeley. Life history strategy of the honey bee, Apis mellifera. Oecologia (32, 1978), blz. 108-118.